Bảo đảm ATVSLĐ, phòng chống cháy nổ nhằm bảo vệ tính mạng, sức khỏe của người lao động

Công tác bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ là một chủ trương, chính sách lớn của Đảng và nhà nước, nhằm bảo vệ tính mạng, sức khỏe của người lao động, tài sản của doanh nghiệp và của nhà nước. Đặc biệt, trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa - hiện đại hóa và hội nhập quốc tế thì công tác đảm bảo an toàn, vệ sinh lao động, phòng chống cháy nổ càng phải được các cấp, các ngành, doanh nghiệp và người lao động quan tâm, coi đây là nhiệm vụ thường xuyên trong hoạt động sản xuất kinh doanh.

Năm 2013, công tác bảo hộ lao động đã được các ngành, các cấp, cơ sở, người sử dụng lao động quan tâm đầu tư hàng nghìn tỷ đồng để cải thiện điều kiện lao động, đổi mới thiết bị, công nghệ, lắp đặt hệ thống hút bụi, hút hơi khí độc, tăng cường hệ thống chiếu sáng,…cải thiện môi trường và điều kiện làm việc cho người lao động.

Bên cạnh những nỗ lực của các doanh nghiệp, điều kiện lao động ở nhiều cơ sở vẫn còn ở trong tình trạng xấu, nhất là các doanh nghiệp có quy mô nhỏ, doanh nghiệp tư nhân, các làng nghề tiểu thủ công nghiệp, phổ biến là tình trạng nhà xưởng chật hẹp, máy thiết bị công nghệ lạc hậu, nồng độ bụi, hơi khí độc ở nhiều cơ sở vượt quá tiêu chuẩn vệ sinh cho phép gây ảnh hưởng tới sức khỏe và bệnh nghề nghiệp cho người lao động.
Tình hình tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, sự cố cháy nổ trong những năm vừa qua vẫn còn diễn biến phức tạp, theo thống kê của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, năm 2013 cả nước đã xảy ra 6.695 vụ tai nạn lao động làm 6.887 người bị nạn, trong đó: Số vụ TNLĐ chết người 562 vụ; Số người chết: 627 người chết; Số người bị thương nặng: 1.506 người; Số lao động nữ: 2.308 người; Số vụ có 2 người bị nạn trở lên: 113 vụ;

Các nguyên nhân chủ yếu để xảy ra tai nạn lao động chết người là do thiết bị không đảm bảo an toàn lao động; người sử dụng lao động không xây dựng quy trình, biện pháp làm việc an toàn, không huấn luyện an toàn lao động cho người lao động, không trang bị phương tiện bảo vệ cá nhân và do tổ chức lao động không tốt. Về phía người sử dụng lao động thường do vi phạm quy trình quy phạm an toàn lao động, không sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân…

Theo báo cáo của Bộ Y tế năm 2013, có 101.700 trường hợp được khám bệnh nghề nghiệp, phát hiện 7.455 trường hợp nghi mắc bệnh nghề nghiệp tập trung vào bệnh bụi phổi silic, viêm phế quản mãn tính, nhiễm độc benzen, bệnh do quang tuyến X và các chất phóng xạ, điếc do tiếng ồn, sạm da nghề nghiệp, trong đó đã có 41 trường hợp được hưởng trợ cấp một lần và 174 trường hợp được nhận trợ cấp thường xuyên. Tổng số cộng dồn trường hợp mắc bệnh nghề nghiệp đến tháng 12/2013 có 27.878 trường hợp.

Năm 2013, tình hình cháy nổ diễn biến phức tạp và có chiều hướng tăng cao cả về số vụ và mức độ nguy hiểm. Theo số liệu của Cục cảnh sát phòng cháy chữa cháy, Bộ Công an, năm 2013 cả nước đã xảy ra gần 2.700 vụ cháy, nổ làm chết trên 100 người, bị thương  gần 200 người, thiệt hại về tài sản ước tính gần 1.700 tỷ đồng. Nguyên nhân chủ yếu gây cháy, nổ do: sự cố hệ thống điện và thiết bị điện 1.086 vụ, chiếm 44,6%; do sơ suất trong sử dụng lửa, xăng dầu và khí đốt chiếm 16,5%; do sự cố kỹ thuật chiếm 3,5%; do đốt chiếm 3,9%; vi phạm quy trình, quy định an toàn chiếm 1,2%.

Trước tình trạng mất an toàn lao động, vệ sinh lao động, cháy nổ có xu hướng gia tăng, trong đó có nhiều vụ nghiêm trọng, gây tổn thất lớn về người và tài sản; nhằm khắc phục những hạn chế, yếu kém, tăng cường chủ động phòng ngừa, giảm thiểu tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, bảo đảm an toàn tính mạng, sức khỏe cho người lao động trong thời kỳ công nghiệp, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế, Ban Bí thư TW Đảng đã ban hành Chỉ thị số 29-CT/TW ngày 18/9/2013 về đẩy mạnh công tác an toàn lao động, vệ sinh lao động trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế. Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam cũng đã ban hành Kế hoạch số 03/KH-TLĐ ngày 13/01/2014 về triển khai thực hiện Chỉ thị số 29-CT/TW ngày 18/9/2013 của Ban Bí thư TW Đảng.

Trên cơ sở chỉ đạo của Tổng Liên đoàn, nhiều Liên đoàn Lao động tỉnh, thành phố, Công đoàn ngành TW, Công đoàn Tổng công ty trực thuộc Tổng Liên đoàn đã xây dựng chương trình công tác bảo hộ lao động và triển khai tới các cấp công đoàn trong phạm vi quản lý. Công tác thông tin tuyên truyền về ATVSLĐ luôn được các cấp công đoàn quan tâm thực hiện. Ngay từ đầu năm, nhân dịp Tuần lễ quốc gia về ATVSLĐ, PCCN, Tổng Liên đoàn đã biên soạn, in và phát hành tới các địa phương, đơn vị 18.530 tờ tranh về an toàn vệ sinh lao động. Theo báo cáo chưa đầy đủ của 50 Liên đoàn Lao động tỉnh, thành phố và 13 Công đoàn ngành TW, Công đoàn Tổng Công ty trực thuộc Tổng Liên đoàn trong năm 2013 đã in ấn, phát hành 469.281 tranh ảnh, tờ rơi tuyên truyền về ATVSLĐ tổ chức được 507 cuộc thi tìm hiểu ATVSLĐ với 94.153 người tham gia; 34 cuộc thi ATVSV giỏi cấp tỉnh và 177 cuộc thi cấp cơ sở với hơn 7.100 thi sinh tham dự. Các hoạt động tuyên truyền, giáo dục của công đoàn các cấp về công tác bảo hộ lao động đã góp phần từng bước nâng cao nhận thức cũng như ý thức tự giác của người lao động trong công tác ATVSLĐ.

Công tác tập huấn, huấn luyện về bảo hộ lao động cho người lao động, an toàn vệ sinh viên cũng được quan tâm thường xuyên. Trong năm 2013, các cấp công đoàn đã chủ động hoặc phối hợp với các cơ quan chức năng, người sử dụng lao động tổ chức tập huấn bảo hộ lao động cho 598.613 người bao gồm cán bộ quản lý, người sử dụng lao động, người lao động, cán bộ công đoàn, an toàn vệ sinh viên. Riêng Viện KHKT Bảo hộ lao động thuộc Tổng Liên đoàn đã tổ chức được 150 lớp tập huấn ATVSLĐ cho gần 7000 học viên là cán bộ quản lý, cán bộ công đoàn, cán bộ công nhân viên của các cơ sở sản xuất. Ban Chính sách – Pháp luật Tổng Liên đoàn phối hợp với Tổ chức lao động quốc tế ILO biên soạn 3 cuốn tài liệu và CD Rom đồng thời tổ chức 7 lớp tập huấn về công tác an toàn, vệ sinh lao động cho 210 người lao động tại các làng nghề nuôi trồng, chế biến nông thủy sản, lao động trong nông nghiệp và gia công chế tác đá mỹ nghệ; phối hợp với ILO tổ chức 1 lớp tập huấn về phương pháp đánh giá và quản lý rủi ro tại nơi làm việc (KYT). Trường Đại học Công đoàn và Đại học Tôn Đức Thắng tiếp tục đào tạo các khóa kỹ sư bảo hộ lao động và đào tạo cao học về bảo hộ lao động, năm 2013 đã có hàng trăm kỹ sư bảo hộ lao động tốt nghiệp cung cấp nguồn cán bộ làm công tác bảo hộ lao động có trình độ chuyên môn cho các cơ sở và các cấp công đoàn cũng như các cơ quan quản lý nhà nước về công tác bảo hộ lao động.

Công tác tham gia, kiểm tra, giám sát ATVSLĐ của các cấp công đoàn đã có bước tiến bộ; nhiều đơn vị đã thương lượng và đưa vào thoả ước lao động tập thể các qui định về thời gian làm việc, điều kiện làm việc và các chế độ chính sách có lợi hơn cho NLĐ; nhiều công đoàn cơ sở đã chủ động phối hợp với chuyên môn xây dựng nội quy, quy chế góp phần nâng cao kỷ luật lao động ở đơn vị. Trong năm 2013 Công đoàn các cấp đã phối hợp với các cơ quan chức năng đồng cấp kiểm tra công tác bảo hộ lao động tại 4816 cơ sở; có 8136 đơn vị, cơ sở sử dụng lao động tổ chức tự kiểm tra bảo hộ lao động. công tác phối hợp kiểm tra và tự kiểm tra về ATVSLĐ qua đó đã kịp thời phát hiện các nguy cơ mất an toàn kiến nghị với người sử dụng lao động thực hiện các biện pháp ATVSLĐ, thực hiện đầy đủ các chế độ chính sách đối với người lao động hướng dẫn người lao động tuân thủ các quy định về ATVSLĐ tại nơi sản xuất góp phần vào việc phòng ngừa tai nạn lao động bệnh nghề nghiệp.

Đội ngũ ATVSV tiếp tục được kiện toàn. Thống kê của 63 LĐLĐ tỉnh, thành phố, Công đoàn ngành TW, Công đoàn Tổng công ty trực thuộc Tổng Liên đoàn ở 8124 cơ sở lao động có tổng số 140.711 an toàn vệ sinh viên. Trong năm 2013 các cấp công đoàn đã phối hợp với người sử dụng lao động tổ chức tập huấn kiến thức về an toàn vệ sinh lao động và phương pháp, kỹ năng hoạt động cho 62.817 an toàn vệ sinh viên. Tuy nhiên, vì nhiều lý do cả khách quan và chủ quan, hoạt động của mạng lưới ATVSV ở cơ sở hiện còn gặp rất nhiều khó khăn, còn trên 50% ATVSV chưa được tập huấn bồi dưỡng; nhiều cơ sở lao động  không thực hiện thụ cấp trách nhiệm cho ATVSV theo quy định pháp luật; hầu hết CĐCS còn lúng túng trong tổ chức chỉ đạo hoạt động mạng lưới ATVSV.

Từ những kết quả đạt được và những tồn tại, hạn chế nói trên, năm 2014, các câp công đoàn cần khẩn trương xây dựng chương trình kế hoạch hoạt động bảo hộ lao động trên cơ sở rà soát, đánh giá kết quả hoạt động năm trước, căn cứ vào tình hình thực tế địa phương, ngành, cơ sở để xây dựng nội dung hoạt động cụ thể nhằm thực hiện tốt các mục tiêu của công tác bảo hộ lao động, tổ chức triển khai thực hiện để góp phần cải thiện điều kiện làm việc, ngăn ngừa tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, bảo vệ tính mạng, sức khỏe người lao động, tập trung vào một số nội dung trọng tâm sau:

1. Xây dựng chương trình thực hiện Kế hoạch số 03/KH-TLĐ của Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn ngày 13/01/2014 về triển khai thực hiện Chỉ thị số 29-CT/TW ngày 18/9/2013 của Ban Bí thư TW Đảng về “Đẩy mạnh công tác an toàn lao động, vệ sinh lao động trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế”.

2. Phối hợp với các cơ quan chức năng, người sử dụng lao động tổ chức tốt các hoạt động thông tin, tuyên truyền, tập huấn về bảo hộ lao động cho cán bộ, đoàn viên, người lao động, người sử dụng lao động, an toàn vệ sinh viên.

3. Tiếp tục đẩy mạnh phong trào quần chúng làm công tác Bảo hộ lao động thông qua tổ chức có hiệu quả phong trào thi đua “Xanh – Sạch – Đẹp, Bảo đảm an toàn vệ sinh lao động”; củng cố, phát triển mạng lưới an toàn vệ sinh viên ở cơ sở; đẩy mạnh công tác nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ về an toàn vệ sinh lao động và phong trào thi đua lao động sáng tạo, cải tiến kỹ thuật, cải thiện điều kiện làm việc cho người lao động.

4. Tham gia với các cơ quan nhà nước, người sử dụng lao động xây dựng Luật An toàn, vệ sinh lao động; các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, quy trình, hướng dẫn, biện pháp làm việc an toàn, vệ sinh lao động; phối hợp tổ chức thanh tra, kiểm tra, giám sát việc thực hiện công tác bảo hộ lao động; tham gia đầy đủ và nâng cao chất lượng công tác tham gia điều tra tai nạn lao động; thực hiện nghiêm túc công tác thông tin, báo cáo về bảo hộ lao động, tai nạn lao động về công đoàn cấp trên./.

Nguồn: Công đoàn Việt Nam